هدف این مقاله ارزیابی سیاستهای مصوب و اجرا شده در حوزه میراث فرهنگی به ویژه میراث مستند و مکتوب پس از انقلاب اسلامی است. برای ارزیابی سیاستهای کلان حوزه میراث فرهنگی از مدل هاولت و رامش استفاده شده و اطلاعات لازم با استفاده از روش اسنادی و مصاحبه با خبرگان جمعآوری شده است. جامعه آماری، قوانین و سیاستهای بالادستی جمهوری اسلامی ایران شامل: ۱- برنامههای توسعه پنج ساله اول تا ششم، ۲- قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، ۳- سند چشمانداز ایران در افق 1404، ۴- سند اصول سیاست فرهنگی کشور بود. ملاک ارزیابی سیاستها در این پژوهش، کارایی و اثربخشی بود و پژوهش به دنبال پاسخ این سوال بود که سیاستهای جاری جمهوری اسلامی توانستهاند اثر مطلوبی بر حفظ میراث فرهنگی به ویژه میراث مستند و مکتوب کشور داشته باشند؟ یافتههای پژوهش حاکی از آن بود که وضعیت فعلی حفاظت از میراث فرهنگی به ویژه «میراث مستند و مکتوب» در سیاستگذاری فرهنگی کشور، وضعیت مطلوبی نیست به طوریکه میتوان گفت میراث فرهنگی در سیاستهای کلان کشور، مترادف با «بناهای قدیمی» و «اشیاء عتیقه»(غیرمکتوب) در نظر گرفته شده است و اکثر مصوبات قانونی برای حفاظت از این نوع میراث به تصویب رسیدهاند.
حجت، مهدی،1380، میراث فرهنگی در ایران: سیاستها برای یک کشور اسلامی. تهران: سازمان میراث فرهنگی کشور (پژوهشگاه).
هاولت، مایکل؛ ام، رامش، 1380، مطالعه خطمشی عمومی، ترجمه عباس منوریان و ابراهیم گلشن، تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی.
احمدیان هروی، محمد؛ خوئی، محمدمهدی، 1396، «مطالعه تحولات نهادی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری»، دو فصلنامه مطالعات جامعهشناختی، دوره 24، شماره یک، صص ۲۵۷-۲۲۹.
اشتریان، کیومرث؛ امامی میبدی، راضیه، ۱۳۹۳، «ساماندهی ارزیابی سیاستهای عمومی در جمهوری اسلامی ایران»، دوفصلنامه علمی- پژوهشی دانش سیاسی، سال دهم، شماره دوم، پیاپی ۲۰، صص ۳۶-۵.
صدیق سروستانی، رحمتالله؛ زائری، قاسم، ۱۳۸۹، «بررسی گفتمانهای فرهنگی پسا انقلابی و روندهای چهارگانه مؤثر بر سیاست فرهنگی در جمهوری اسلامی»، پژوهشنامه سیاست فرهنگی، شماره 54، صص ۳۸-۹.
فدایینژاد، سمیه؛ حناچی، پیروز، 1393، «بررسی و تبیین سیر تحول سیاستها و برنامههای حفاظت از میراث فرهنگی، بازه زمانی سال 1357 تا 1391»، دو فصلنامه معماری ایرانی، شماره 5 بهار و تابستان، ص 37-21.
مسجدجامعی، احمد، 1381، «میراث فرهنگی نیاز به تغییر بینش و اتخاذ دیدگاههای نو دارد»، نشریهگزارش ماه، نشریه داخلی سازمان میراث فرهنگی کشور.
ملکی، مصطفی؛ بابایی، مجتبی، ۱۳۹۱، «روابط ایران و سازمان ملل پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، فصلنامه مطالعات روابط بینالملل، پیاپی ۱۸، صص ۱۷۷-۱۵۵.
یونسکو، 1395، «مبارزه با قاچاق میراث مستند»، ترجمه: هادی تقی پور اردشیری، فصلنامه آرشیوملی، سال دوم شماره اول، ص 179-174.
زرندیان، ندا، 1401، «ارزیابی قوانین برنامه توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در حوزههای میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی»، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات فرهنگ و آموزش.
ایسنا، ۱۳۸۳، «نشنال جئوگرافیک نام مجعول «خلیج عربی» را از نقشهاش حذف کرد»، تاریخ انتشار: ۱۱ دی، کد خبر: 8310-04476، به نشانی: https://www.isna.ir/news/8310-04363/
ایسنا، ۱۳۹۵، «بهصورت مشترک با ترکیه، مثنوی مولانا ثبت جهانی میشود»، تاریخ انتشار: ۱۱ خرداد، به نشانی: https://www.isna.ir/news/95031106882/
ایسنا، ۱۳۹۸، «مثنوی مولوی و نقشه فرش ایرانی در نوبت ثبت کمیته حافظه جهانی»، تاریخ انتشار: ۱۱ تیر، به نشانی: https://www.isna.ir/news/98041105642/
تکمیل همایون، ناصر، ۱۳۸۸، «چند راهحل فرهنگی برای حل مناقشه نام خلیجفارس»، سایت دیپلماسی ایرانی، تاریخ انتشار در: ۲۶ اردیبهشت ۱۳۸۸، به نشانی: http://irdiplomacy.ir/fa/news/4502
دبیری نژاد، رضا، 1400، «دیپلماسی موزهای»، سایت روزنامه اعتماد به نشانی، تاریخ انتشار: دوشنبه ۱۵ آذر، به نشانی: https://www.etemadnewspaper.ir/fa/Main/Detail/177658/ شماره 5091 –
روزنامه ایران، ۱۳۹۲، «درخواست نجفی از یونسکو برای توقف تخریب کاشیهای مقبره نظامی»، شماره ۵۴۸۵، یکشنبه ۲۱ مهر، به نشانی: https://www.magiran.com/article/2829526
متقی، حسین، ۱۴۰۰، «میراث فرهنگی مکتوب: نمادی عینی از هویت فرهنگی ـ تاریخی یک ملّت»، پایگاه خبری نسخ خطی (بساتین)، یکشنبه 18 مهر، به نشانی: http://www.manuscripts.ir، کد مطلب: 246
همشهری آنلاین، ۱۳۸۹، «ثبت پرونده موسیقی بخشهای خراسان در یونسکو»، تاریخ انتشار: ۲۸ اسفند، به نشانی: https://www.hamshahrionline.ir/news/130725/
سایت یونسکو، 2022، اطلاعات مربوط به حافظه جهانی، دسترسی بر اساس سال ثبت اثر، به نشانی: https://en.unesco.org/programme/mow
Ahmadian Heravi, Mohammad; Khoi, Mohammad Mahdi, 2016, "Study of Institutional Developments of Organization of Cultural Heritage, Handicrafts and Tourism", Sociological Studies Quarterly, Volume 24, Number One, pp. 229-257. (In Persian)
Ashtarian, Kiyomarth; Emami Meybodi, Razieh, 2014, "Evaluation system of public policies in the Islamic Republic of Iran", two quarterly scientific-research journal of Political Science, 10th year, 2nd issue, 20th series, pp. 5-36. (In Persian)
Debirinejad, Reza, 2021, "Museum Diplomacy", Etemad newspaper website, publication date: Monday, December 15, address:https://www.etemadnewspaper.ir/fa/Main/Detail/177658/ number 5091 . (In Persian)
Fadainejad, Samia; Hanachi, Pirouz, 2013, "Examining and explaining the evolution of cultural heritage protection policies and programs, between 1357 and 1391", Iranian Architecture Quarterly, No. 5, Spring and Summer, pp. 21-37. (In Persian)
Hamshahri Online, 2009, "Registering the music file of Khorasan sections in UNESCO", publication date: March 28, address:https://www.hamshahrionline.ir/news/130725. (In Persian)
Hojjat, Mehdi, 2018, Cultural heritage in Iran: policies for an Islamic country. Tehran: Iran's Cultural Heritage Organization (research). (In Persian)
Howlett, Michael; M, Ramesh, 2010, Public Policy Study, translated by Abbas Manourian and Ebrahim Golshan, Tehran: Public Management Education Center. (In Persian)
Iran newspaper, 2013, "Najafi's request to UNESCO to stop the destruction of military tomb tiles", number 5485, Sunday 21 Mehr, at: https://www.magiran.com/article/2829526. (In Persian)
ISNA, 2013, "National Geographic removed the fake name "Arabian Gulf" from its map", publication date: December 11, news code: 04476-8310, at: https://www.isna.ir/news/8310 -04363/ (In Persian)
ISNA, 2015, "Jointly with Turkey, Rumi's Masnavi will be registered globally", publication date: 11 Khordad, address: https://www.isna.ir/news/95031106882/ (In Persian)
ISNA, 2018, "Mulawi's Matnawi and Iranian Carpet Map in the World Memory Committee's Registration Date", publication date: July 11, address: https://www.isna.ir/news/98041105642/ (In Persian)
-Lerna K Yanık and Jelena Subotić,2020, Cultural heritage as status seeking: The international politics of Turkey’s restoration wave, Cooperation and Conflict, journals.sagepub.com
Lerna K Yanık and Jelena Subotić,2020, Cultural heritage as status seeking: The international politics of Turkey’s restoration wave, Cooperation and Conflict, journals.sagepub.com. (In Persian)
Maleki, Mustafa; Babaei, Mojtabi, 2011, "Relations between Iran and the United Nations after the victory of the Islamic Revolution", International Relations Studies Quarterly, 18 series, pp. 155-177. (In Persian)
Masjidjamei, Ahmad, 2013, "Cultural heritage needs to change the vision and adopt new perspectives", Monthly report, internal publication of Iran's Cultural Heritage Organization. (In Persian)
Motaghi, Hossein, 2021, "Written Cultural Heritage: An Objective Symbol of the Cultural-Historical Identity of a Nation", Manuscripts News (Basatin), Sunday, October 18, address: http://www.manuscripts.ir, article code : 246. (In Persian)
Sediq Sarostani, Rahmatullah; Zairi, Qasim, 2009, "Investigation of post-revolutionary cultural discourses and four trends affecting cultural policy in the Islamic Republic", Research Journal of Cultural Policy, No. 54, pp. 9-38. (In Persian)
Takmilof Homayoun, Nasser, 2008, "Several cultural solutions to resolve the Persian Gulf name dispute", Iranian diplomacy website, publication date: 26 May 2008, at: http://irdiplomacy.ir/fa/news/4502. (In Persian)
UNESCO website, 2022, information on the Memory of the World, access based on the year of registration of the work, at: https://en.unesco.org/programme/mow. (In Persian)
UNESCO, 2016, "Fighting Documentary Heritage Smuggling", translation: Hadi Taghipour Ardeshiri, National Archives Quarterly, second year, first issue, pp. 179-174. (In Persian)
Zarandian, Neda, 2022, "Evaluation of economic, social and cultural development program laws in the fields of cultural heritage, tourism and handicrafts", Islamic Council Research Center, Culture and Education Studies Office. (In Persian)
مرتجائی, سوده, حاجیانی, ابراهیم, صالحی امیری, سیدرضا, و امیرخانی, غلامرضا. (1402). ارزیابی سیاستهای فرهنگی پس از انقلاب اسلامی در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی (با تاکید بر میراث مستند و مکتوب). مطالعات فرهنگی و ارتباطات, 19(73), 67-93. https://doi.org/10.22034/jcsc.2022.561260.2600
MLA
مرتجائی, سوده, حاجیانی, ابراهیم, صالحی امیری, سیدرضا, و امیرخانی, غلامرضا. "ارزیابی سیاستهای فرهنگی پس از انقلاب اسلامی در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی (با تاکید بر میراث مستند و مکتوب)", مطالعات فرهنگی و ارتباطات, 19, 73, 1402, 67-93. doi: 10.22034/jcsc.2022.561260.2600
HARVARD
مرتجائی سوده, حاجیانی ابراهیم, صالحی امیری سیدرضا, امیرخانی غلامرضا. (1402). 'ارزیابی سیاستهای فرهنگی پس از انقلاب اسلامی در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی (با تاکید بر میراث مستند و مکتوب)', مطالعات فرهنگی و ارتباطات, 19(73), pp. 67-93. doi: 10.22034/jcsc.2022.561260.2600
CHICAGO
سوده مرتجائی, ابراهیم حاجیانی, سیدرضا صالحی امیری و غلامرضا امیرخانی, "ارزیابی سیاستهای فرهنگی پس از انقلاب اسلامی در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی (با تاکید بر میراث مستند و مکتوب)," مطالعات فرهنگی و ارتباطات, 19 73 (1402): 67-93, doi: 10.22034/jcsc.2022.561260.2600
VANCOUVER
مرتجائی سوده, حاجیانی ابراهیم, صالحی امیری سیدرضا, امیرخانی غلامرضا. ارزیابی سیاستهای فرهنگی پس از انقلاب اسلامی در حوزه حفاظت از میراث فرهنگی (با تاکید بر میراث مستند و مکتوب). jcsc. 1402;19(73):67-93. doi: 10.22034/jcsc.2022.561260.2600